Bir kozmetik markası, Trendyol'daki tarama sonuçlarına baktığında kendi ürün görsellerini kullanan onlarca farklı ilan gördü. Fiyatlar yarı yarıya düşüktü. Satıcılar yeni açılmıştı. Marka ekibi ne yapacağını tam olarak bilmiyordu – ve her geçen gün yeni ilanlar ekleniyordu.
Bu vaka, kozmetik sahte ürün sorunuyla karşılaşan bir markanın 3 ayda 120 taklit listeyi nasıl kaldırdığını adım adım aktarıyor. Başlangıç durumu, denenen ve işe yaramayan yöntemler, işe yarayan akış ve çıkarılan dersler anonimleştirilmiş biçimde sunuluyor. Sonuçlar her markada tekrarlanmayabilir.
Aşağıda başlangıç durumunu, uygulanan kaldırma akışını, kullanılan araçları ve süreçten çıkarılan pratik dersleri bulacaksınız.
Marka, orta ölçekli bir Türk kozmetik üreticisiydi. Trendyol'da kendi resmi mağazası vardı; ayrıca birkaç yetkili bayi de aynı platformda satış yapıyordu. Sorun, yetkisiz satıcıların marka görsellerini kullanarak oluşturduğu ilanlarla başladı.
İlanların bir kısmı açıkça taklit ürün satıyordu. Bir kısmı ise gerçek ürünü çok düşük fiyata sunduğunu iddia ediyordu – bu ikinci grup, gri pazar listelemesi olarak değerlendirilebilecek bir kategoriye giriyordu. Her iki tür de marka itibarına zarar veriyordu.
İlk taramada ekip, yaklaşık 40 aktif ilanla karşılaştı. Ancak birkaç hafta içinde bu sayının üçe katlandığı görüldü. Sorunun kendiliğinden çözülmeyeceği anlaşıldı.
Marka ekibinin ilk refleksi, Trendyol'un müşteri hizmetleri kanalına e-posta göndermekti. Bu yöntem işe yaramadı. E-ticaret mevzuatı kapsamındaki resmi şikâyet yolu e-posta değil; platform dahili iletişim sistemi, noter veya KEP üzerinden işliyor. Bu farkı bilmeden yapılan başvurular işleme alınmadı.
İkinci denemede ekip, her ilanı tek tek manuel olarak raporladı. Bu yöntem çok yavaş ilerledi. Yeni ilanlar kaldırılanların yerini dolduruyordu. Ayrıca her şikâyette hak sahipliği belgesi ve ihlal gerekçesini yeniden hazırlamak gereкiyordu. Sistem bilgisi olmadan hazırlanan eksik şikâyetler mevzuat gereği işleme alınmıyor; platform eksiklikleri bildiriyor ve süreç başa dönüyor.
Üçüncü sorun, önceliklendirme yokluğuydu. Hangi ilanın gerçekten taklit ürün sattığını, hangisinin yetkisiz bayi olduğunu, hangisinin yalnızca görsel ihlali içerdiğini ayırt edemeden tüm ilanlara eşit enerji harcanıyordu.
Marka ekibi üç aşamalı bir akış geliştirdi.
Birinci aşama: tarama ve risk skorlaması. SahteAvcı eklentisi Trendyol'daki arama sonuçlarını tararken her ilana bir risk skoru üretiyor. Bu skor sahteliği kanıtlamıyor; ancak hangi ilanların önce inceleneceğini belirlemeye yarayan bir olasılık göstergesi sunuyor. Ekip, yüksek risk skoru alan ilanları öncelik listesine aldı. Temel analiz tarayıcıda yerel olarak çalışıyor; isteğe bağlı BYOK modunda görseller seçilen API sağlayıcısına gönderiliyor.
İkinci aşama: belge hazırlığı. Mevzuat, şikâyette üç unsurun bulunmasını zorunlu kılıyor: hak sahipliğinin ispatı, ihlal gerekçesi ve delilleri, gerçeğe aykırı beyandan doğacak zararlardan sorumluluk beyanı. Ekip, bu üç unsuru her şikâyet için standart bir şablona oturttu. Trendyol'un dahili bildirim sistemi üzerinden yapılan başvurular artık eksiksiz geliyordu.
Üçüncü aşama: takip ve yineleme. Kaldırılan her ilan bir tabloya kaydedildi. Aynı satıcının farklı bir URL'de yeniden listelemesi durumunda – ki bu sık görülen bir kaçınma yöntemi – mevzuat gereği yeni belge sunulmadıkça tekrar eden şikâyetler incelemeye alınmıyor. Bu nedenle ekip, yeni ilanlara her seferinde taze delil paketi hazırladı.
Trendyol'da sahte ürün ve marka koruma süreçleri hakkında daha kapsamlı bir bakış için Trendyol'da sahte ürün tespiti ve marka koruma rehberini inceleyebilirsiniz.
Üç aylık süreçte 120 taklit liste kaldırıldı. Bu sayı, markanın kendi kayıtlarından alınmıştır; bağımsız doğrulama yapılmamıştır. Süreç boyunca hangi unsurların kaldırma başarısını etkilediğini anlamak için ekip bazı kalıplar tespit etti.
En hızlı kaldırmalar, risk skoru yüksek, belge paketi eksiksiz ve KEP üzerinden iletilen şikâyetlerde gerçekleşti. E-ticaret mevzuatına göre pazaryeri, şikâyet aldıktan sonra ürünü en geç 48 saat içinde yayımdan kaldırmak ve durumu satıcıya bildirmekle yükümlü. Bu yasal sürenin işleyebilmesi için şikâyetin teknik olarak eksiksiz olması gerekiyor – aksi hâlde süre başlamıyor.
İlk 30 günde kaldırılan ilanların büyük çoğunluğu yüksek öncelikli gruba aitti. İkinci ve üçüncü aylarda orta ve düşük öncelikli ilanlar ele alındı. Bazı satıcılar kaldırma sonrası yeniden listelediler; bu grup toplam ilanların küçük bir bölümünü oluşturuyordu.
Benzer bir sezonluk marka koruma sürecinin nasıl yürütüldüğünü görmek istiyorsanız ayakkabı markasının kampanya dönemi koruma vakasına bakabilirsiniz.
Bu süreçten beş pratik ders çıktı.
Marka koruma süreçlerinde açık rıza ve veri toplama gibi kavramlar da giderek daha fazla önem kazanıyor; özellikle satıcı kimlik doğrulama adımlarında bu terimler karşınıza çıkabiliyor.
Benzer bir süreç yönetmek mi istiyorsunuz? SahteAvcı'nın ücretsiz planıyla Trendyol'daki ilanları taramaya hemen başlayabilirsiniz. Risk skorlamasını kendiniz görün, önceliklendirmeyi siz belirleyin. Planları karşılaştırmak ve ücretsiz başlamak için fiyatlandırma sayfasına göz atın.
Hayır. 120 kaldırma, bu markanın spesifik koşullarında – belge kalitesi, şikâyet kanalı seçimi ve izleme sürekliliği – elde ettiği bir sonuçtur. Kaldırma hızı ve sayısı; markanın tescil durumuna, ilanların niteliğine ve şikâyet paketinin eksiksizliğine göre değişir. Sonuçlar her markada tekrarlanmayabilir.
Bu vakada aktif süreç üç ay olarak belgelenmiştir. Süre; ilanların sayısına, önceliklendirme yöntemine ve şikâyet başına harcanan belge hazırlık süresine bağlı olarak değişir. Standart şablon kullanımı hazırlık süresini azaltıyor; ancak platformun yasal 48 saatlik kaldırma penceresi dışında ek gecikmeler de oluşabiliyor.
Bu vakada kullanılan plan bilgisi anonimleştirildiğinden paylaşılmamıştır. SahteAvcı'nın Ücretsiz, Başlangıç, Pro ve Uzman planlarının her biri farklı tarama kapasitesi ve önceliklendirme özellikleri sunuyor. Markanızın ölçeğine uygun planı görmek için Türkçe sahte ürün tespit eklentisini indirip ücretsiz planla başlayabilirsiniz.